Chciałabym móc myśleć o pobycie w Polsce jako o wizycie w domu mojego najlepszego przyjaciela, ale tak nie było. Chciałabym powiedzieć, że czułam się jak w domu, ale to także nie byłoby właściwe określenie. Wylądowałam w Warszawie 9 listopada 2019 roku i wtedy koła mojego wózka inwalidzkiego zostały przekłute. Teraz, kiedy ktoś pcha mój wózek, ten samoistnie skręca w lewo. Nie umiem określić ile razy, znajdując się w nowym miejscu, napotykałam na tego rodzaju frustracje – trudności, jakich artyści bez alternatywnej motoryki nigdy by nie doświadczyli w czasie rezydencji. Mimo tego pierwszego wspomnienia chcę pamiętać Warszawę jako miejsce, do którego przywiodła mnie opatrzność i dzięki któremu mogłam poznać artystkę, która po dziś dzień zajmuje ważne miejsce w moim sercu

Wersja do druku

Udostępnij

Diana Bastos, portugalska tancerka i pierwsza artystka z niepełnosprawnością, która otrzymała wsparcie finansowe z unijnego funduszu i-Portunus, opowiada o swoim doświadczeniu współpracy z polskim Teatrem 21. W trakcie rezydencji artystycznej Diana pracowała z choreografką Justyną Wielgus. Rezultatem tej współpracy był udział Diany w debiutanckim przedstawieniu Wielgus PokaZ, które odbyło się w warszawskiej Zachęcie Narodowej Galerii Sztuki. Spektakl Wielgus nakierowany było na sam akt patrzenia, na to, co widzimy, a co pozostaje ukryte, na ograniczenia, jakie stereotypy odciskają na naszych tożsamościach – na zakwestionowanie tego, co jest społecznie akceptowalne.

„Chciałabym móc myśleć o pobycie w Polsce jako o wizycie w domu mojego najlepszego przyjaciela, ale tak nie było. Chciałabym powiedzieć, że czułam się jak w domu, ale to także nie byłoby właściwe określenie. Wylądowałam w Warszawie 9 listopada 2019 roku i wtedy koła mojego wózka inwalidzkiego zostały przekłute. Teraz, kiedy ktoś pcha mój wózek, ten samoistnie skręca w lewo. Nie umiem określić ile razy, znajdując się w nowym miejscu, napotykałam na tego rodzaju frustracje – trudności, jakich artyści bez alternatywnej motoryki nigdy by nie doświadczyli w czasie rezydencji. Mimo tego pierwszego wspomnienia chcę pamiętać Warszawę jako miejsce, do którego przywiodła mnie opatrzność i dzięki któremu mogłam poznać artystkę, która po dziś dzień zajmuje ważne miejsce w moim sercu.

Podczas pierwszego wieczoru rezydencji poznałam osoby, z którymi potem pracowałam nad projektem Przekraczanie Granicy. W gwarnej, pełnej nowych ludzi restauracji siedzę obok choreografki Justyny Wielgus. Nie znamy się, ale razem śmiejemy się z faktu, że Teatr 21 prowadzony jest przez trzy Justyny. Ta Justyna przedstawia mnie Lennardowi Davisowi (profesorowi zajmującemu się studiami nad niepełnosprawnością i autorowi książek Egzekwowanie normalności i Koniec normalności). To wtedy, nie zdając sobie jeszcze sprawy z wagi tej rozmowy, odniosłam dziwne wrażenie, że to, o czym rozmawialiśmy, stanie się dla mnie istotne podczas mojego pobytu tutaj.

Starając się wyjść poza dotychczasową narrację „tancerki dotkniętej porażeniem czterokończynowym; performerki, która zaczyna znowu chodzić; aktywistki, która niepokoi portugalskie teatry”, zaczynamy dyskusję o tym, jak tworzone są normy i do czego to prowadzi. Rozmawiamy o tym, jak artyści z niepełnosprawnością postrzegani są przez społeczeństwo i w tej właśnie chwili przychodzi objawienie. Wiem, jakie tematy muszę poruszyć w swojej rozprawie naukowej: ludzki potwór, hybrydyzacja ciała i możliwości z tym związane.

Podczas mojej rezydencji artystycznej z Teatrem 21 zapoznałam się z technikami i metodami pracy Justyny Wielgus, miałam możliwość zdobycia funduszy na podróże w celach badawczych, na pracę z asystentem i zanim się obejrzałam, rezydencja z kilkudniowego pobytu przedłużyła się do miesiąca i zakończyła spektaklem w Zachęcie Narodowej Galerii Sztuki.

Miałam możliwość pracowania ze wspaniałymi polskimi artystami – Maciejem Kasprzakiem, Michałem Pęszyńskim, Aleksandrą Stolarek, Heleną Urbańską, Katarzyną Żeglicką – jednocześnie podejmując wyzwanie przeciwko faszystowskim procesom, które kreują normy określające to, jak powinniśmy wyglądać, przedstawiać się i istnieć w świecie.

Pracowaliśmy wspólnie, każdy ze swoją wyjątkowością i z unikalnym ciałem, badając, jak ludzie są wykluczani ze społeczeństwa, w jaki sposób następuje proces marginalizacji, staraliśmy się zmapować typy zachowań, które wzmacniają te bariery społeczne. To właśnie w Warszawie po raz pierwszy znalazłam sposób wyrazu, który współgra z moją energią, chęcią robienia szumu wokół tych spraw i rzucania wyzwania ludziom. Znalazłam go dzięki nowej publiczności i współpracownikom – to był moment, kiedy poczułam się jak w domu. To budujące doświadczenie pozwoliło mi wznieść moją praktykę artystyczną na wyższy poziom, jednocześnie bazując na moich wcześniejszych działaniach. Pracując w Polsce, odkryłam cudowną synergię, która czyni nas w pełni artystami, jednocześnie wytrącając nas z własnej strefy komfortu. Jak mówił mi Lennard kilkukrotnie: Pozwól swojemu pięknu śpiewać”.

Copyright taniecPOLSKA.pl (miniaturka)

***

Ten artykuł został zamówiony przez Europe Beyond Access, którego kluczowym partnerem w Polsce jest British Council. British Council współpracuje z Instytutem Muzyki i Tańca, Instytutem Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego oraz Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, aby rozpowszechniać idee Europe Beyond Access w Polsce.

http://europebeyondaccess.com/

https://www.producoesindependentes.pt/artistas/diana-niepce/

http://aniepce.com

Polecamy także wcześniejszy tekst Diany Bastos Niepce Naga i niepełnosprawna: ciało jako obraz siły i piękna

O rezydencji Diany i o spektaklu PokaZ można także przeczytać w:

Dwutygodnik.com: https://www.dwutygodnik.com/artykul/8654-ucieczka-z-obrazu.html

Taniecpolska.pl: https://www.taniecpolska.pl/wydarzenia/show/17028

Dialog: http://www.dialog-pismo.pl/blog/co-widzisz

Nadchodzące pokazy Diany Bastos Niepce:

(Daty performansów mogą ulegać zmianom w związku z narodowym planem przeciwdziałania nowemu wirusowi Covid-19 i podlegają zaleceniom Ministerstwa Zdrowia Republiki Portugalii)

5 czerwca 2020: Duet – Diana Niepce – DefFest – Capitólio, Lizbona

24 października 2020: Duet – Diana Niepce – Cinema Gemini – Oliveira de Azeméis

Kwiecień 2021: Premiér of Anda, Diana – Diana Niepce – data do potwierdzenia, Lizbona

Diana wzięła także udział w drugim laboratorium tańca zorganizowanym przez Skånes Dansteater w Malmö, w Szwecji w ramach międzynarodowego projektu Europe Beyond Access. Skånes Dansteater jest instytucją partnerską projektu Europe Beyond Access. Więcej informacji o artystycznej działalności Diany można znaleźć na jej profilu.

Wydawca

taniecPOLSKA.pl ()

Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski
Fot. Paweł Kuligowski

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb.

Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym.

Kliknij tutaj, aby dowiedzieć się więcej.

Close